01-06-2022
Ludwig van Beethoven (1770-1827) had tijdens zijn leven meerdere, veelal adellijke, personen die hem financieel ondersteunden. Eén van die personen was aartshertog Rudolf van Oostenrijk. Beethoven droeg onder meer de opera Fidelio aan hem op. Ter gelegenheid van diens installatie als aartsbisschop van Ollmütz in 1820 beloofde Beethoven hem in 1819 “Der Tag, wo ein Hochamt von mir zu den Feierlichkeiten für I.K.H. soll aufgeführt werden, wird für mich der schönste meines Lebens sein; und Gott wird mich erleuchten, dass meine schwachen Kräfte zur Verherrlichung dieses feierlichen Tages beitragen” (De dag waarop een door mij gecomponeerde hoogmis zal worden uitgevoerd gedurende de plechtigheden waarmee de benoeming van uwe keizerlijke hoogheid wordt gevierd zal de prachtigste dag van mijn leven zijn).
Helaas duurde het componeren van zo’n mis langer dan Beethoven gedacht had. Toen hij, geplaagd door prive problemen met zijn voogdijschap van zijn neef Karl, de deadline niet haalde gaf hij voorrang aan andere composities. Hoewel Beethoven geloofde in een opperste macht, ging hij niet regelmatig naar de kerk. Na vertaling van de tekst naar het Duits deed Beethoven daarom zorgvuldig onderzoek om er zeker van te zijn dat zijn toonzetting van de tekst nauwkeurig de sleutelelementen van de kerkelijke stijl zou weergeven binnen zijn eigen stijl. Er was bezorgdheid over de vraag of het zich ontwikkelende stuk al dan niet zou kunnen functioneren in een kerkelijke omgeving vanwege de toenemende lengte en het grote aantal musici dat nodig was om het uit te voeren. Uiteindelijk leverde hij het werk op in 1823 met op het voorblad de opdracht “Von Herzen – möge es zu Herzen gehen”. De eerste volledige uitvoering vond plaats in 1824 in Sint Petersburg. Het Kyrië, Credo en Agnus Dei werden als losse werken uitgevoerd tijdens een concert in Wenen in 1824, waarin ook de 9e symfonie zijn première had.
Het werk kent de delen die gewoonlijk in een mis te vinden zijn:
- Kyrie
- Gloria
- Credo
- Sanctus
- Agnus Dei
Het wordt uitgevoerd door het hr-Sinfonieorchester en de Wiener Singverein o.l.v. Andrés Orozco-Estrada