MOOC's en het alfabet


Bij de opkomst van MOOC’s in 2012 was het nog overzichtelijk. Er was de tweedeling in typen: cMOOC resp. xMOOC. In Nederland kon toen een Google zoekactie naar MOOC nog voor enige verwarring zorgen met de site van de Marine OnderOfficieren Club in Den Helder, op nummer 2 of 3 in de zoekresultaten (inmiddels is dit resultaat te vinden op pagina 2 van het resultatenoverzicht). Eind 2013 was de MOOC-wereld al wat diverser geworden (zie de blogpost die ik daar toen over schreef). En nu, vier jaar na de oprichting van Coursera, Udacity en EdX, lijkt het wel of iedere letter van het alfabet inmiddels gekoppeld is aan het acroniem MOOC. De onderstaande tabel geeft een overzicht waarbij ik niet de garantie van volledigheid kan geven.

Type Betekenis
aMOOC
bMOOC A Massive, Open, Online Course to think with eyes and hands Bron
MOOC’s vanuit Barcelona Bron
Blended MOOC Bron
cMOOC MOOC met connectivistische opvatting over leren. De OER-MOOC in meerdere opzichten Bron
dMOOC Geen MOOC: diabetes mellitus out of control Bron
eMOOC MOOC’s van Tecsup (Peru). Voornamelijk engineering onderwerpen Bron
In meervoud een jaarlijkse conferentie over MOOC’s in Europa Bron
fMOOC Fitness MOOC: Interaktion von Senioren mit tragbaren Fitnesstrackern in integrierter MOOC Plattform Bron
gMOOC Game-based learning MOOC Bron
Group MOOC. Vergelijkbaar met een MOOC-cafe Bron
hMOOC Geen MOOC: Hookers Made Out of Cocaine (muziekgezelschap) Bron
iMOOC OU Portugal: didactiek gekenmerkt door: learner-centeredness, flexibility, interaction and digital inclusion Bron
Aanduiding voor een MOOC Mastering American e-Learning, maar ook verwijzend naar het daarvoor ontwikkelde platform Bron
jMOOC MOOC´s uit Japan Bron
kMOOC MOOC’s uit Korea Bron
lMOOC Language MOOC Bron
mMOOC Mechanical MOOC Bron
Mobile MOOC Bron
nMOOC Onduidelijk. Lijkt alleen als hashtag #nMOOC voor te komen Bron
oMOOC online platform voor overheidsmanagers Bron
pMOOC Project-based MOOC Bron
qMOOC quality-centered format of MOOC Bron
rMOOC Project Arts and Reconciliation (alleen als archief beschikbaar) Bron
sMOOC Social MOOC Bron
tMOOC Technology MOOC (uit China) Bron
Theological MOOC Bron
uMOOC MOOC’s van de University of Ulsan (Korea) Bron
Understanding MOOCs (lijkt nu een lege huls) Bron
vMOOC Vocational MOOC Bron
Vishnu MOOC (India) Bron
wMOOC Wissensmanagement MOOC (Duitsland) Bron
xMOOC MOOC met informatieoverdracht van docent naar lerende als belangrijkste didactiek (hoorcollegemodel) Bron
yMOOC Geen MOOC: YM Oceanic Culture and Art Museum (China) Bron
zMOOC

Dit overzicht leert:

  • Alleen de letters a en z zijn nog te gebruiken voor nieuwe typen MOOC’s (als je in de naamgeving uniek wilt zijn). 
  • De afko MOOC is niet uniek voor de wereld van online educatie. Naast de al eerder vermelde club in Den Helder heeft het met een voorvoegsel ook betekenis in de medische wereld, de muziekwereld en de kunstwereld.
  • Het plaatsen van een letter voor het acroniem MOOC zou het product dat het aanduidt onderscheidend moeten maken ten opzichte van andere MOOC’s. Het onderscheidende aspect is echter heel divers, variërend van didactiek (zoals cMOOC, iMOOC), afkomst (zoals bMOOC, jMOOC) tot inhoud (zoals fMOOC en tMOOC)
  • Soms is het (in ieder geval voor mij) erg lastig om de rationale achter de naamgeving te begrijpen, c.q. is die rationale niet vindbaar (zoals nMOOC en rMOOC)

Waar leidt dit toe?

<Update>. Waar ik me in de bovenstaande tabel beperkte tot alleen de 1-lettertoevoegingen, wees Willem van Valkenburg me erop dat er ook nog uitbreidingen met meer letters bestaan: 

</Update>
Voor een buitenstaander (en niet alleen voor hen) wordt het er bij deze ontwikkeling niet eenvoudiger op. MOOC werd al steeds meer een containerbegrip met allerlei verschillende opvattingen over wat eronder moet worden verstaan (zie bijvoorbeeld hier). Het onderscheiden van al deze typen maakt het nog meer een jungle, waardoor discussies en opvattingen over het product alleen maar lastiger worden.
Ik zie steeds meer parallellen tussen deze ontwikkeling en de opkomst, hype en normalisering van expertsystemen in de jaren ´80 van de vorige eeuw. Een expertsysteem kende vele definities, maar in essentie kwamen die neer op: een computerprogramma voor oplossen van problemen waarvoor veel kennis en ervaring nodig is. Experts bezitten die benodigde kennis en ervaring.
Net als bij de MOOC’s waren er ook hier overdreven verwachtingen van deze technologie. Uitspraken van toen als “tap de kennis van een menselijke expert af, zet dit in een expertsysteem en je hebt de expert niet meer nodig” zijn vergelijkbaar met uitspraken als “MOOC’s zorgen ervoor dat over 50 jaar er nog maar 10 universiteiten op deze wereld nodig zijn” (bron).
Uiteindelijk zijn expertsystemen geworden tot wat ze nu zijn: een van de tools in de toolkit van een systeemontwikkelaar; geschikt voor oplossen van problemen met bepaalde kenmerken en ongeschikt voor andere. Die genuanceerde blik op de (on)mogelijkheden van expertsystemen werd in 1988 al geboden door de Harvard Business Review. Tegenwoordig is het begrip expertsysteem zelfs onbekend bij de jongere generatie systeemontwikkelaars, maar zijn de technieken erachter ingebed in de platformen.
Ik verwacht dat iets dergelijks over een paar jaar ook met MOOC´s gaat gebeuren: één van de vele wijzen waarop online onderwijs vorm kan worden gegeven, geschikt voor situaties met specifieke kenmerken, ongeschikt voor andere. Het begrip MOOC zal voor een volgende generatie dan net zo onbekend zijn als expertsysteem voor de huidige generatie is. Dat zal de overzichtelijkheid van het vakgebied wel ten goede komen.

Posted in Open Educational Resources and tagged .

One Comment

  1. Pingback: MOOC’s en het alfabet | Leren en Innovere...

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.